Karolina Dzimira-Zarzycka / prenumeratorka.pl

Przejdź do treści

Karolina Dzimira-Zarzycka / prenumeratorka.pl

o autorce
- Własna pracownia. Gdzie tworzyły artystki przełomu wieków
- Samotnica. Dwa życia Marii Dulębianki
media
spotkania
kontakt
ENG

·

22 września 2026

Pierwsza lekarka i cesarskie cięcie, czyli (znów) na marginesie serialowej „Lalki”
·

19 września 2026

Dlaczego Orzeszkowa nie cierpiała „Bluszczu”, czyli na marginesie serialowej „Lalki”
·

15 sierpnia 2026

Prus i „Lalka” w przedwojennym kinie. Cz. 2
·

13 sierpnia 2026

Prus i „Lalka” w przedwojennym kinie. Cz. 1
·

21 lutego 2026

Kazimiera Dziekońska. Pierwsza polska artystka w Ameryce
·

4 lutego 2026

To przecież „Za myślą poety” Dulębianki!
·

19 stycznia 2026

Maria Baszkircew i obraz „W pracowni”. Cz. 3
·

13 stycznia 2026

Maria Baszkircew i obraz „W pracowni”. Cz. 2
·

9 stycznia 2026

Maria Baszkircew i obraz „W pracowni”. Cz. 1
·

21 listopada 2025

Pająkówna czy Boznańska? Zagadka pewnego portretu
·

12 listopada 2025

Dulębianka u Kieślowskiego
·

18 sierpnia 2025

Terka Jabłonowska-Bernhardt. Nieznana malarka i znana synowa
·

14 lipca 2025

Urodziny Anieli Pająkówny
·

7 czerwca 2025

„Własna pracownia. Gdzie tworzyły artystki przełomu wieków”
·

30 maja 2025

Rok Olgi Boznańskiej

Następna strona

Karolina Dzimira-Zarzycka / prenumeratorka.pl

Instagram
LinkedIn
Facebook

o autorce
książki
- Własna pracownia. Gdzie tworzyły artystki przełomu wieków
- Samotnica. Dwa życia Marii Dulębianki
inne publikacje
media
spotkania
kontakt
ENG

prenumeratorka

✴︎ „Własna pracownia. Gdzie tworzyły artystki przełomu wieków” ✴︎ „Samotnica. Dwa życia Marii Dulębianki” ✴︎ sztuka, historia kobiet, dawna prasa ✴︎

Czy lot balonem dobrze robi na płuca? Tak twierdzi

Czy lot balonem dobrze robi na płuca? Tak twierdziła Sarah Bernhardt 🎈

Więcej o balonie na wystawie światowej w Paryżu w 1878 roku pisałam w poprzednim poście, a tutaj przypominam historię szalonego lotu słynnej aktorki (a właściwie kobiety wielu talentów).

Dobry wieczór, czy mają Państwo chwilę, żeby poroz

Dobry wieczór, czy mają Państwo chwilę, żeby porozmawiać o Henryku Siemiradzkim? 🌟

🌟 Niby znany – „Pochodnie Nerona”, kurtyny teatralne, coś tam, coś tam – a jednak nie. Co (i dlaczego!) malował? Gdzie tworzył? Jak odniósł sukces? Zachwyca czy nie zachwyca?

🌟 Z całego serca polecam wielki, pięknie ilustrowany, a przede wszystkim znakomicie napisany album poświęcony Siemiradzkiemu, wydany właśnie przez @wydawnictwo.arkady. Polecam szczerze, ale nieobiektywnie – bo autorem jest mój mąż, @kuba.zarzycki88.

🌟 Warto dać Siemiradzkiemu szansę, nawet jeśli to malarstwo niekoniecznie od razu do nas trafia. Fascynują jego warsztat, profesjonalizm, sukces artystyczny i finansowy.

🌟 I to rzymskie atelier! Proszę nawet nie pytać, czy któraś z bohaterek „Własnej pracowni” mogła pozwolić sobie na coś podobnego. To historia zupełnie inna, historia kapitalnej kariery, bardzo zręcznie zresztą prowadzonej.

🌟 Album skupia się na twórczości Siemiradzkiego, ale mogę zdradzić, że Kuba pracuje też nad biografią artysty dla @wydawnictwo_marginesy. To dopiero będzie!

To ja wypatrująca, czy wszyscy już widzieli post o

To ja wypatrująca, czy wszyscy już widzieli post o balonie na uwięzi i Wokulskim w Paryżu 🎈
.
.
.
Constant Cap, Pierwszy lot balonem w Antwerpii, 1875, kolekcja prywatna

Wokulski w balonie 🎈 Mam nadzieję, że nie pokrzyż

Wokulski w balonie 🎈

Mam nadzieję, że nie pokrzyżowałam za bardzo szyków @dziewczyna_z_historia, bo wiem z dobrego źródła, że też planuje post o wystawie światowej w Paryżu. Czekam i z góry polecam, na pewno będzie ciekawie i mądrze!

Wokulski Wokulskim, ale co z rolą „przechodzień w

Wokulski Wokulskim, ale co z rolą „przechodzień w Paryżu”? 🎩

🎩 Tak się składa, że mam w domu gwiazdę srebrnego ekranu – rok temu Pan Prenumerator aka mój mąż @kuba.zarzycki88 przeżył filmową przygodę jako statysta w @lalka.film.

🎩 Bardzo mnie to śmieszy, że plac Uniwersytecki we Wrocławiu zagrał i w serialu, i w filmie, raz Warszawę, a raz Paryż.

🎩 Czy pobiegłam do gmachu głównego @uniwersytet_wroclawski, żeby znaleźć klatkę schodową z odpowiednim oknem i zrobić milion zdjęć? Może...

P.S. Ta postać powinna dostać jakiś spin-off, bo pojawia się również w roli „mężczyzna na wyścigach konnych”. Chyba śledzi Wokulskiego przez pół Europy, nie wiem.

Sprawdź, czy dolega ci to samo, co Orzeszkowej 😵‍💫

Sprawdź, czy dolega ci to samo, co Orzeszkowej 😵‍💫

Post z przymrużeniem oka, choć równocześnie wiadomo – z chronicznym zmęczeniem, przebodźcowaniem czy wypaleniem zawodowym nie ma żartów, a zalecenia w postaci odpoczynku i zmiany otoczenia to w takich sytuacjach pewnie podstawa.

Zawsze mnie to zresztą zastanawia, na ile jesteśmy w stanie zdiagnozować różne przypadłości postaci historycznych. Na przykład: kiedy „melancholijne usposobienie” to w rzeczywistości symptom depresji?

O Orzeszkowej i Tomaszewicz-Dobrskiej piszę więcej w nowych tekstach na blogu 🔎

Chyba znalazłam Wokulskiego i Łęcką na okładce „Ko

Chyba znalazłam Wokulskiego i Łęcką na okładce „Kolców” 🙃 Rok 1878, więc wszystko się zgadza!

🎓 W 1881 roku „Bluszcz” donosił: „Ameryka liczy dz

🎓 W 1881 roku „Bluszcz” donosił: „Ameryka liczy dziś 500 lekarek, doktoryzowanych w Ameryce lub Europie”, a „dziekan Medycznej Kobiecej Szkoły w Pensylwanii podaje cyfrę doktoryzowanych tamże kobiet na 189”. Archiwalne fotografie przedstawiają studentki tej uczelni.

🎓 Rany, wiecie, co bym sobie teraz obejrzała? „Doktor Quinn”! Bohaterka tego serialu ukończyła właśnie Women's Medical College of Pennsylvania.

🎓 A jeśli o serialach mowa: „Bluszcz” odnotował wtedy także nazwisko pierwszej warszawskiej lekarki, Anny Tomaszewicz, która bez wątpienia inspirowała twórców Netflixowej „Lalki” (więcej na ten temat na blogu).

🎓 Co ciekawe, redakcja informowała też o osiągnięciach Marii Zakrzewskiej – lekarki pochodzenia polskiego, urodzonej w Berlinie, „która w 1853 r. wyemigrowała do Ameryki. Zakrzewska studiowała medycynę w Bostonie, tamże doktoryzowaną została i tam praktykuje jeszcze obecnie z powodzeniem”.

🎓 Zakrzewska spokojnie mogłaby się więc kolegować z doktor Quinn – były niemal równolatkami.

W pierwszym odcinku serialu Netflixa „Lalka” pojaw

W pierwszym odcinku serialu Netflixa „Lalka” pojawia się postać lekarki, która w dość nieoczywistych warunkach wykonuje cesarskie cięcie. Sceny tej próżno szukać w książce Prusa.

Czy taka sytuacja mogła się wydarzyć? Kim mogli się inspirować twórcy? Kiedy wykonano pierwsze cesarskie cięcie w Warszawie? Dlaczego odradzono ciężarnym udział w balach?

Zapraszam na bloga!
https://prenumeratorka.pl/pierwsza-lekarka-i-cesarskie-ciecie-czyli-znow-na-marginesie-serialowej-lalki/

Artykuł może zawierać niewielkie spoilery związane z pobocznym wątkiem.

Wow, ale się cieszę, że tyle osób zainteresowała O

Wow, ale się cieszę, że tyle osób zainteresowała Orzeszkowa i jej stosunek do „Bluszczu”! Dziękuję i witam wszystkie nowe osoby 💌

💌 Sama to lubię: po obejrzeniu filmu czy serialu, który odwołuje się do wydarzeń albo postaci historycznych, sprawdzić, co było prawdą, a co wytworem wyobraźni scenarzystów.

💌 Czasem te zmiany mnie irytują, czasem zastanawiają. W tym przypadku wydało mi się zabawne, że Orzeszkowa została osadzona akurat w roli redaktorki pisma, za którym nie przepadała.

💌 Ale wiecie, to uwaga na marginesie, ciekawostka w przypisie. Uważam, że nie wszystkie wątki – także te emancypacyjne – zostały zgrabnie dodane, ale sam serial mi się podobał. Ba, nawet żałuję, że cały nie był tak szalony jak ostatni odcinek! Klasyczną adaptację dostaniemy w filmie.

💌 A dlaczego twórcy serialu wpisali w tę historię akurat Orzeszkową, mimo że wcale nie redagowała „Bluszczu”, a nawet nie mieszkała wtedy w Warszawie? Przecież na pewno mieli taką świadomość.

Przyczyn takiego zabiegu widzę kilka:
⚡ w latach 70. XIX wieku Orzeszkowa stała się ikoną ruchu emancypacyjnego na ziemiach polskich, jako autorka m.in. powieści „Marta”,
⚡ publikowała w prasie warszawskiej, także kobiecej, przede wszystkim w „Tygodniku Mód i Powieści”, konkurencyjnym dla „Bluszczu”,
⚡ ale to tytuł „Bluszcz” prędzej skojarzy przeciętny widz, podobnie jak nazwisko Orzeszkowej, a nie Marii Ilnickiej (rzeczywistej redaktorki),
⚡ Orzeszkowa znała się i lubiła z pierwszą warszawską lekarką, Anną Tomaszewicz-Dobrską, która była bez wątpienia luźnym pierwowzorem serialowej Zofii Dobskiej – to zresztą też interesujący wątek, o czym niedługo napiszę więcej.
.
.
.
Fragment ilustracji modowej Jules’a Davida, „Le Moniteur de la Mode”, ok. 1868, @bibliotekanarodowa

Izabela Łęcka w produkcji Netflixa marzy o pisaniu

Izabela Łęcka w produkcji Netflixa marzy o pisaniu dla „Bluszczu” i za wszelką cenę chce pomóc redakcji kierowanej przez Elizę Orzeszkową. Jeśli ktoś miałby się przewracać w grobie, to raczej Orzeszkowa, nie Prus.

Dlaczego Orzeszkowa nie cierpiała „Bluszczu”? Co czytała Łęcka? Zapraszam na bloga!

https://prenumeratorka.pl/dlaczego-orzeszkowa-nie-cierpiala-bluszczu-czyli-na-marginesie-serialowej-lalki/

Z cyklu: dziwne, ale ciekawe rzeczy, na które natr

Z cyklu: dziwne, ale ciekawe rzeczy, na które natrafiam podczas researchu 🐱

„Amerykańska znana malarka Azadia Newman posiada kota, którego ubiera jak dziecko i spaceruje z nim po mieście.” 🐱
.
.
.
„Dzień Dobry”, 1935, @buw_official

Okno w krakowskiej pracowni Boznańskiej 👩‍🎨 Dzięku

Okno w krakowskiej pracowni Boznańskiej 👩‍🎨 Dziękuję @katarzyna__gwiazda, że namówiłaś mnie na takie zdjęcie!

Drogi pamiętniczku, wczoraj byłam w krakowskiej pr

Drogi pamiętniczku, wczoraj byłam w krakowskiej pracowni Olgi Boznańskiej. Wreszcie! 👩‍🎨

Zdawało mi się, że znam to miejsce od dawna – tyle opisów, relacji, wspomnień przeczytałam, tyle zdjęć obejrzałam. I wszystko się zgadza! Czas się tu zatrzymał.

Przez ostatnich kilkanaście lat działało tu Biuro Karier @aspkrakow, teraz z powrotem – przynajmniej tymczasowo, na czas remontu gmachu głównego – do pracowni zawitają studenci i studentki malarstwa.

Bardzo dziękuję @katarzyna__gwiazda za najmilszą gościnę u Boznańskiej ❤

Ach, ta fotogeniczność „Lalki” 🍿🍿🍿 Więcej na blog

Ach, ta fotogeniczność „Lalki” 🍿🍿🍿

Więcej na blogu:
https://prenumeratorka.pl/prus-i-lalka-w-przedwojennym-kinie-cz-2/
.
.
.
#lalka #lalkaprusa #bolesławprus #lalkafilm #lalkaserial

cc: @lalka.film @netflixpl

Drogi pamiętniczku, w zeszłym roku widziałam sklep

Drogi pamiętniczku, w zeszłym roku widziałam sklep Wokulskiego. A nawet dwa! Ale do tego serialowego, we Wrocławiu, nie można było niestety podejść 🎩

„Lalka” kontra kryminały ✨ . . . #lalka #lalkapru

„Lalka” kontra kryminały ✨
.
.
.
#lalka #lalkaprusa #lalkafilm #lalkaserial #lalkanetflix

Spamuję tu „Lalką”, bo: a) czekam na wrześniowe pr

Spamuję tu „Lalką”, bo: a) czekam na wrześniowe premiery; b) taką mam fantazję, ale: a) mam wrażenie, że mało kto to widzi, bo zasięgi marne; b) tak naprawdę siedzę i piszę co innego, czyli drugą część „Własnej pracowni” – np. w @ossolineum_znio ✨

Tl;dr: oto zdjęcie człowieka dla algorytmów.

NIE FILMOWAĆ! 🍿 A może jednak?

NIE FILMOWAĆ! 🍿 A może jednak?

Farewell, miss Iza, farewell! #lalkavibes . . . An

Farewell, miss Iza, farewell! #lalkavibes
.
.
.
Anna Nordgren, Dama w oknie pociągu, 1877, @nationalmuseumswe

Obserwuj na Instagramie

Od czerwca 2025 do lutego 2026:

Przedsięwzięcie finansowane w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) ze środków Unii Europejskiej – NextGenerationEU w ramach inwestycji A2.5.1 „Program wspierania działalności podmiotów sektora kultury i przemysłów kreatywnych na rzecz stymulowania ich rozwoju”

© 2026· Oparte na WordPressie i Ollie